Harita standartları · IOF ISOM 2017-2

Dünyanın her yerinde aynı harita dili: ISOM

Ankara’da çizilmiş bir oryantiring haritasını İsveç’te koşan biri de aynı şekilde okur. Bunu mümkün kılan, Uluslararası Oryantiring Federasyonu’nun (IOF) harita şartnameleridir. Bu sayfada ISOM’un ne dediğini, sprint haritalarının neden farklı olduğunu ve Türkiye’de haritaların nasıl onaylandığını özetliyoruz.

Kısa cevap: ISOM (International Specification for Orienteering Maps), IOF’nin orman oryantiring haritaları için yayımladığı uluslararası teknik şartnamedir. Yürürlükteki sürüm ISOM 2017-2 Revizyon 6’dır (1 Ocak 2025’ten beri zorunlu). Temel ölçek 1:15.000, eşyükselti aralığı 5 m’dir; haritada yedi kategoride yaklaşık yüz sembol ve yedi temel renk bulunur. Sprint haritaları için ayrı şartname ISSprOM 2019-2’dir.

Dayanak: ISOM 2017-2 Rev. 6 (Ocak 2024), ISSprOM 2019-2, IOF Yarışma Kuralları 2026. Son güncelleme: 28 Eylül 2026.

ISOM nedir, neden var?

Oryantiringin ilk yıllarında sporcular küçük ölçekli devlet topografya haritalarıyla, hatta 1:100.000 ölçekli paftalarla yarışırdı. 1950’lerde oryantiringe özel haritalar çizilmeye başlandı; ancak her ülke farklı semboller kullanıyordu. Uluslararası yarışlarda herkese eşit koşul sağlamak için standart gerekti ve ilk resmî ISOM 1969’da yayımlandı. 1972’de koşulabilirliği göstermek için yeşil renk eklendi; oryantiring haritaları bugünkü görünümüne o zaman kavuştu.

ISOM’un temel ilkesi okunabilirliktir: harita koşarken, orman gölgesinde, yağmurda okunur. Bu yüzden şartname, haritacıdan araziyi “olduğu gibi” değil, sporcunun işine yarayacak biçimde sadeleştirerek (genelleştirerek) çizmesini ister. Hedef, sonucu haritanın hataları değil sporcunun navigasyon becerisinin belirlemesidir.

Kısa tarihçe

1969İlk resmî ISOM yayımlandı.
1972Koşulabilirliği göstermek için yeşil renk eklendi.
1990’larSayısal kartografya: haritalar kalem-mürekkep yerine bilgisayarda çizilmeye başladı.
2000ISOM 2000 yayımlandı; 17 yıl yürürlükte kaldı.
2017ISOM 2017: LiDAR, GNSS ve sayısal baskı çağına göre yenilendi.
2018–2019ISOM 2017-2: 411 “geçilemez bitki örtüsü” kaldırıldı, 532 “merdiven” eklendi.
Ocak 2024Revizyon 6: yeni semboller (105.2, 203.2, 715), çizgi kalınlığı ve ton düzeltmeleri. 1 Ocak 2025’ten beri zorunlu.
2026–2030ISOM 2030 hazırlanıyor; ilk taslak 2026 sonbaharında.

Tek standart değil, bir aile

ISOM diğer tüm şartnamelerin temelidir. Sprint, bisikletli ve kayaklı oryantiring kendi şartnameleriyle ISOM’dan ayrılır.

Şartname	Disiplin	Ölçek	Eşyükselti aralığı	Sürüm
ISOM 2017-2	Orman oryantiringi (orta, uzun, bayrak)	1:15.000; büyütme 1:10.000	5 m (düz arazide 2,5 m)	Rev. 6 · zorunlu 1.1.2025
ISSprOM 2019-2	Sprint: park, kampüs, kent	1:4.000; büyütme 1:3.000	2 m veya 2,5 m (dik alanda 5 m)	15.1.2022’den geçerli · Rev. 2024
ISMTBOM 2022	Bisikletli oryantiring (MTB-O)	Temel 1:15.000; 1:10.000, 1:7.500; sprint 1:5.000	5 m (10 m / 2,5 m)	Ocak 2022
ISSkiOM 2019	Kayaklı oryantiring (Ski-O)	Uzun 1:15.000; orta ve bayrak 1:10.000; sprint 1:5.000	5 m (2,5 m / 10 m)	1.11.2019
—	Patika oryantiringi (Trail-O)	Genellikle 1:4.000 veya 1:3.000	ISSprOM / ISOM’a göre	Ayrı şartname yok; Trail-O Kuralları 2026

Yedi renk, tek anlam

ISOM’da her rengin tek bir görevi vardır. Renk kuralını bilen, sembolü tanımasa bile haritayı okumaya başlar.

Kahverengi
Yer şekilleri: eşyükselti eğrileri, setler, tepecikler, çukurlar, yarıntılar.
101 104
Semboller
101–115
Baskı (CMYK)
25 · 75 · 100 · 0
Siyah ve gri
Kaya ve insan yapımı her şey: sarp kayalıklar, kaya kütleleri, yollar, patikalar, binalar, duvar ve çitler.
202 505
Semboller
201–215 · 501–532
Baskı (CMYK)
0 · 0 · 0 · 100
Mavi
Su: göl, gölet, dere, bataklık, kaynak, çeşme.
304 308
Semboller
301–313
Baskı (CMYK)
100 · 0 · 0 · 0
Sarı
Açık alan: çayır, tarla, ağaçsız yamaç. Koyu sarı tam açık, açık tonlar engebeli ya da dağınık ağaçlı alan.
401 402
Semboller
401–404
Baskı (CMYK)
0 · 27 · 79 · 0
Beyaz
Koşulabilir orman (405). Beyaz boşluk değildir; normal hızda koşulan açık ormandır.
405
Semboller
405
Baskı (CMYK)
—
Yeşil
Bitki örtüsünün koşuya etkisi: ton koyulaştıkça hız düşer. Yeşil %30 yavaş koşu, %60 yürüyüş, %100 mücadele.
406 410
Semboller
406–419
Baskı (CMYK)
80 · 0 · 100 · 0
Mor
Parkur: çıkış üçgeni, hedef daireleri, bitiş çift dairesi, parkur çizgisi, sınır dışı alanlar.
703 706
Semboller
701–715
Baskı (CMYK)
35 · 85 · 0 · 0
Zeytin yeşili
Girilemez alan (520): özel bahçe, avlu, tesis alanı. Sarı %100 üzerine yeşil %50. Girmek diskalifiye sebebidir.
520
Semboller
520
Baskı (CMYK)
38 · 27 · 100 · 0

Kartlardaki renkler ekran için yaklaşıktır. CMYK değerleri IOF Baskı ve Renk Tanımları Rev. 4’ten (2024) alınmıştır.

Koşulabilirlik: yeşilin dili

ISOM, bitki örtüsünü sporcunun hızına göre beş sınıfa ayırır. Referans: düz ve açık ormanda 4 dk/km koşan bir sporcu.

Sınıf	Hız	Tempo (dk/km)	Haritada	Örnek
1 · Kolay koşu	> %100	< 4	401Sarı, kaplı alan, yol	Çim, asfalt, patika
2 · Normal koşu	%80–100	< 5	405Beyaz (405)	Açık orman, engebeli açık alan
3 · Yavaş koşu	%60–80	5–6:40	406Yeşil %30 (406)	Sık bitki, çalılık
4 · Yürüyüş	%20–60	6:40–20	408Yeşil %60 (408)	Sık ağaç ve fundalık
5 · Mücadele	< %20	> 20	410Yeşil %100 (410)	Neredeyse geçilmez bitki

Yeşil ton içinde bırakılan beyaz şeritler, bitki örtüsünün bir yönde daha kolay geçildiğini gösterir. Taşlık zemin ile yeşil birlikteyse hız her ikisinden de düşüktür.

Ölçek, büyütme ve eşyükselti aralığı

Temel ölçek 1:15.000

Tüm orman haritaları 1:15.000’e göre genelleştirilir. 1:10.000 harita ayrı çizilmez; 1:15.000 harita %150 büyütülür ve tüm çizgi, sembol ve tonlar orantılı büyür.

Büyütme kimin için?

Genç yaş grupları için 1:10.000 her zaman önerilir. İleri yaş gruplarında ince çizgileri okumak zorlaşacağından büyütülmüş harita tüm formatlarda önerilir.

Harita boyutu

A3’ten büyük haritalardan kaçınılır; parkura göre kesilen harita A5’ten küçük olmaz. Kesilmiş haritada da ölçek, eşyükselti aralığı ve kuzey yönü bulunur.

Eşyükselti aralığı 5 m

Eğimin kolay okunması için standarttır. Eğimin %5’ten az olduğu düz arazilerde 2,5 m kullanılabilir; bir haritada iki farklı aralık kullanılmaz.

Şekil çizgisi idareli

İki eğri arasına eklenen şekil çizgisi araziyi neredeyse iki kat dik gösterir. Bu yüzden yalnızca eğrilerle gösterilemeyen önemli yer şekilleri için kullanılır.

IOF yarışlarında ölçek (Yarışma Kuralları 2026, madde 15)

Yarış türü	Uzun	Orta ve bayrak	Sprint
WOC, Dünya Kupası vb.	1:15.000	1:10.000	1:4.000
Dünya sıralama yarışı (WRE)	1:15.000 (onayla 1:10.000)	1:10.000 (onayla 1:7.500)	1:4.000 (onayla 1:3.000)
Masterlar (WMOC)	1:10.000 veya 1:7.500	1:10.000 veya 1:7.500	1:4.000 veya 1:3.000

WMOC’ta 80 yaş ve üzeri sınıflarda IOF Etkinlik Danışmanı onayıyla 1:5.000 kullanılabilir. TOF’un Genel Yarışma Talimatı (2019) ise sprintte 1:4.000/1:5.000, orta ve bayrakta 1:7.500/1:10.000, uzunda 1:10.000/1:15.000 ölçeklerini öngörür.

Genelleştirme ve okunabilirlik

Haritacının dört aracı vardır: seçme (neyin haritaya gireceği), sadeleştirme, öteleme (kaydırma) ve abartma. Kural nettir: okunabilirlik, mutlak doğruluktan daima önce gelir.

0,15 mm: İki sembol arasındaki en küçük boşluk (1:15.000’de 2,25 m).
0,4 mm: Binalar gibi geçilmez öğeler arasındaki geçidin en küçük genişliği (6 m).; 521
0,6 mm: Bir sarp kayalığın (202) en kısa çizim uzunluğu (9 m). 1:10.000 büyütmede 0,9 mm.; 202
0,25 mm: %100 yeşilin en dar genişliği (3,75 m); %100 sarıda 0,3 mm, ton alanlarda 0,4 mm.
20 mm: Manyetik kuzey çizgileri arası: 1:15.000’de 300 m. Büyütülmüş 1:10.000 haritada 30 mm.; 601
2 bilgi: Haritanın ön yüzünde zorunlu olanlar: ölçek ve eşyükselti aralığı.

Doğruluk ölçütü de sporcuya göredir: pusula ve adım sayarak ilerleyen bir sporcu harita ile arazi arasında fark hissetmemelidir. Mutlak yükseklikten çok komşu öğeler arasındaki göreli yükseklik farkı önemlidir. Haritalar coğrafi referanslı üretilmeli, ancak baskıdan önce kuzey çizgileri kâğıt kenarına paralel olacak şekilde manyetik kuzeye döndürülmelidir.

Baskı

IOF 2024’ten beri CMYK baskıyı öneriyor; büyük IOF etkinliklerinde 1:15.000 uzun mesafe haritaları için kahverengi ayrı spot renkle (CMYK+B) basılır. Sprint, MTB-O ve kayaklı oryantiring haritaları lazer baskıyla, en az 150 LPI çözünürlükte basılır. Parkur moru, siyah, kahverengi ve mavinin altına yerleştirilerek alttaki ayrıntının görünmesi sağlanır.

Sprint haritaları neden farklı?

ISSprOM’un ISOM’dan en önemli farkı şudur: sprint haritasında kalın siyah çizgi yalnızca geçilemez öğeler için kullanılır. Sprintte bu öğeleri geçmek, “zor” değil yasaktır.

Sprintte geçilmesi ve girilmesi yasak olanlar (Yarışma Kuralları 2026, madde 17.2)

520
520Girilemez alan (zeytin yeşili): özel bahçeler, çiçek tarhları, demiryolu alanları
521
521Bina
515 518
515 · 518Geçilemez duvar, geçilemez çit veya korkuluk (kalın siyah çizgi)
201 301 307
201 · 301 · 307Geçilemez sarp kayalık, su kütlesi ve bataklık
411
411Geçilemez bitki örtüsü (koyu yeşil)
512.1
512.1Köprü veya tünel girişi (yalnızca altından geçilir)
529
529Belirgin geçilemez çizgisel öğe
708 709 714
708 · 709 · 714Sınır dışı alan ve sınırı; geçici yapı veya kapalı alan

Sprint sembolleri: IOF ISSprOM 2019-2 (© IOF, CC BY-ND 4.0), değiştirilmeden.

Orman haritasında durum farklıdır: yalnızca 520 (girilemez alan), 708 ve 709 (sınır dışı) ile 711 (sınır dışı rota) yasaktır. ISOM’da “geçilemez” diye çizilen bir uçurum ya da çit yasak değildir; ortalama bir elit sporcu için tehlikeli ya da fazla zor olduğunu gösterir.

520

708

709

711

Orman sembolleri: ISOM 2017-2.

Sprint haritası en fazla iki koşu seviyesi (örneğin köprü üstü ve altı) gösterebilir, bunlardan yalnızca biri ayrıntılı çizilir. Karmaşık kent yapıları için IOF’nin ayrı bir kılavuzu (2022) ve “Sprint haritacılığında iyi uygulamalar” belgesi (Mayıs 2025) vardır.

ISOM 2017-2 sembol kataloğu

Revizyon 6’daki 113 numaralı sembol (alt numaralar dâhil). Türkçe adlarda TOF’un ISOM 2017 çevirisindeki terimler esas alınmış, sonradan eklenen semboller kulübümüzce çevrilmiştir.

Sembol ara (numara ya da ad)

113 sembol

No	Türkçe	English	Tür
Yer şekilleri 101–115 · kahverengi
101	Eşyükselti eğrisi	Contour	Çizgi
102	Gösterge eşyükseltisi	Index contour	Çizgi, Yazı
103	Şekil çizgisi (yardımcı eğri)	Form line	Çizgi
104	Toprak set (yar)	Earth bank	Çizgi
105.1	Toprak duvar	Earth wall	Çizgi
105.2	İstinat toprak duvarı	Retaining earth wall	Çizgi
106	Çökmüş toprak duvar	Ruined earth wall	Çizgi
107	Erozyon çukuru (yarıntı)	Erosion gully	Çizgi
108	Küçük erozyon çukuru	Small erosion gully	Çizgi
109	Küçük tepecik	Small knoll	Nokta
110	Küçük uzun tepecik	Small elongated knoll	Nokta
111	Küçük çukur (çöküntü)	Small depression	Nokta
112	Çukur	Pit	Nokta
113	Kırıklı arazi	Broken ground	Alan
114	Çok kırıklı arazi	Very broken ground	Alan
115	Belirgin yer şekli öğesi	Prominent landform feature	Nokta
Kaya ve taşlar 201–215 · siyah + gri
201	Geçilemez sarp kayalık (uçurum)	Impassable cliff	Çizgi
202	Sarp kayalık	Cliff	Çizgi
203.1	Kayalık çukur veya mağara	Rocky pit or cave	Nokta
203.2	Tehlikeli çukur	Dangerous pit	Nokta
204	Kaya kütlesi	Boulder	Nokta
205	Büyük kaya kütlesi	Large boulder	Nokta
206	Devasa kaya kütlesi veya kaya sütunu	Gigantic boulder or rock pillar	Alan
207	Kümelenmiş kaya kütlesi	Boulder cluster	Nokta
208	Kaya parçası alanı	Boulder field	Alan
209	Yoğun kayalık alan	Dense boulder field	Alan
210	Taşlık zemin, yavaş koşu	Stony ground, slow running	Alan
211	Taşlık zemin, yürüyüş	Stony ground, walk	Alan
212	Taşlık zemin, mücadele	Stony ground, fight	Alan
213	Kumlu zemin	Sandy ground	Alan
214	Çıplak kaya	Bare rock	Alan
215	Hendek	Trench	Çizgi
Su ve bataklık 301–313 · mavi
301	Geçilemeyen su kütlesi	Uncrossable body of water	Alan
302	Sığ su kütlesi	Shallow body of water	Alan
303	Su çukuru	Waterhole	Nokta
304	Geçilebilir su yolu	Crossable watercourse	Çizgi
305	Küçük geçilebilir su yolu	Small crossable watercourse	Çizgi
306	Ufak / mevsimsel su kanalı	Minor/seasonal water channel	Çizgi
307	Geçilemeyen bataklık	Uncrossable marsh	Alan
308	Bataklık	Marsh	Alan
309	Dar bataklık	Narrow marsh	Çizgi
310	Belirsiz bataklık	Indistinct marsh	Alan
311	Kuyu, çeşme veya su tankı	Well, fountain or water tank	Nokta
312	Kaynak	Spring	Nokta
313	Belirgin su öğesi	Prominent water feature	Nokta
Bitki örtüsü 401–419 · yeşil + sarı
401	Açık alan	Open land	Alan
402	Dağınık ağaçlı açık alan	Open land with scattered trees	Alan
403	Engebeli açık alan	Rough open land	Alan
404	Dağınık ağaçlı engebeli açık alan	Rough open land with scattered trees	Alan
405	Orman	Forest	Alan
406	Bitki örtüsü, yavaş koşu	Vegetation: slow running	Alan
407	Bitki örtüsü, yavaş koşu, iyi görüş	Vegetation: slow running, good visibility	Alan
408	Bitki örtüsü, yürüyüş	Vegetation: walk	Alan
409	Bitki örtüsü, yürüyüş, iyi görüş	Vegetation: walk, good visibility	Alan
410	Bitki örtüsü, geçilmesi zor (mücadele)	Vegetation: fight	Alan
412	Ekili alan	Cultivated land	Alan
413	Meyve bahçesi	Orchard	Alan
414	Bağ veya benzeri	Vineyard or similar	Alan
415	Belirgin ekili alan sınırı	Distinct cultivation boundary	Çizgi
416	Belirgin bitki örtüsü sınırı	Distinct vegetation boundary	Çizgi
417	Belirgin büyük ağaç	Prominent large tree	Nokta
418	Belirgin çalı veya ağaç	Prominent bush or tree	Nokta
419	Belirgin bitki örtüsü öğesi	Prominent vegetation feature	Nokta
İnsan yapımı öğeler 501–532 · siyah
501	Kaplı alan	Paved area	Alan
502	Geniş yol	Wide road	Çizgi
503	Yol	Road	Çizgi
504	Araç izi	Vehicle track	Çizgi
505	Yaya yolu / patika	Footpath	Çizgi
506	Küçük patika	Small footpath	Çizgi
507	Belirsiz küçük patika	Less distinct small footpath	Çizgi
508	Dar orman yolu veya doğrusal iz	Narrow ride or linear trace through the terrain	Çizgi
509	Demiryolu	Railway	Çizgi
510	Elektrik hattı, teleferik veya telesiyej	Power line, cableway or skilift	Çizgi, Nokta
511	Ana elektrik hattı	Major power line	Çizgi, Nokta
512	Köprü / tünel	Bridge / tunnel	Çizgi, Nokta
513.1	Duvar	Wall	Çizgi
513.2	İstinat duvarı	Retaining wall	Çizgi
514	Harabe duvar	Ruined wall	Çizgi
515	Geçilemez duvar	Impassable wall	Çizgi
516	Çit	Fence	Çizgi
517	Harabe çit	Ruined fence	Çizgi
518	Geçilemez çit	Impassable fence	Çizgi
519	Geçiş noktası	Crossing point	Nokta
520	Girilemez alan	Area that shall not be entered	Alan
521	Yapı / bina	Building	Alan
522	Kanopi (sundurma)	Canopy	Alan
523	Harabe	Ruin	Çizgi
524	Yüksek kule	High tower	Nokta
525	Küçük kule	Small tower	Nokta
526	Taş yığını	Cairn	Nokta
527	Hayvan yemliği	Fodder rack	Nokta
528	Belirgin çizgisel öğe	Prominent line feature	Çizgi
529	Belirgin geçilemez çizgisel öğe	Prominent uncrossable line feature	Çizgi
530	Belirgin insan yapımı öğe – halka	Prominent man-made feature – ring	Nokta
531	Belirgin insan yapımı öğe – x	Prominent man-made feature – x	Nokta
532	Merdiven	Stairway	Çizgi
Teknik semboller 601–603 · siyah + mavi
601	Manyetik kuzey çizgisi	Magnetic north line	Çizgi
602	Referans (çakıştırma) işareti	Registration mark	Nokta
603	Yükseklik noktası	Spot height	Nokta, Yazı
Parkur planlama 701–715 · mor
701	Çıkış (start)	Start	Nokta
702	Harita alma noktası	Map issue point	Nokta
703	Hedef (kontrol noktası)	Control point	Nokta
704	Hedef sıra numarası	Control number	Yazı
705	Parkur çizgisi	Course line	Çizgi
706	Bitiş (finiş)	Finish	Nokta
707	İşaretli rota	Marked route	Çizgi
708	Sınır dışı alan sınırı	Out-of-bounds boundary	Çizgi
709	Sınır dışı alan	Out-of-bounds area	Alan
710	Geçiş noktası	Crossing point	Çizgi
711	Sınır dışı rota	Out-of-bounds route	Çizgi
712	İlk yardım noktası	First aid post	Nokta
713	İçecek noktası	Refreshment point	Nokta
715	Harita değişimi sonrası devam noktası	Continuing point after map exchange	Nokta

Sembol görselleri IOF ISOM 2017-2 Revizyon 6 belgesinden değiştirilmeden alınmıştır (© IOF, CC BY-ND 4.0). Kırmızı sayılar milimetre cinsinden çizim ölçüleridir (1:15.000 baskı ölçeğinde); mavi çerçeveli “min.” kutusu sembolün en küçük hâlini, kırmızı ok kuzeye yönlendirilmesi gereken sembolleri gösterir. 411 numara 2018’de kaldırıldı; 714 yalnızca sprint şartnamesinde vardır. orienteering.sport/iof/mapping

Türkiye’de harita onayı ve haritacılık

Türkiye’de oryantiring haritalarından Türkiye Oryantiring Federasyonu (TOF) Harita Kurulu sorumludur. Kurul, Harita Kabul Komisyonu ile Parkur Planlama ve Kontrolör Komisyonu’ndan oluşur.

Tescil

Yeni haritalar OCAD formatında ve arazide ISOM / ISSprOM’a göre incelenir. 100 puanlık kontrol listesinde 90 ve üzeri puan alan harita kabul edilir. Tescilsiz haritalar resmî yarışlarda ve izinli özel yarışlarda kullanılamaz.

Etkinlik onayı

İzinli özel yarışların haritaları etkinlikten en az 20 gün önce OCAD formatında TOF’a gönderilir; Harita Kurulu onayı olmadan etkinlik yapılamaz.

Haritacı kademeleri

1. kademe (yardımcı haritacı): eşyükselti eğrisi gerektirmeyen kent, park ve okul alanları. 2. kademe: her tür arazi (1 yıl deneyim, 5 kabul edilmiş sprint haritası, 80 saatlik kurs). 3. kademe: uzman haritacı.

Kurslar

TOF, Ankara’da 1. kademe haritacılık kursları düzenliyor (Pursaklar, Ocak 2023; Ümitköy, Ocak 2025). Duyurular federasyonun sitesinde yayımlanır.

Bu bir özettir; bağlayıcı olan TOF’un yürürlükteki talimatlarıdır.

IOF’de harita kalite kontrolü

IOF, büyük etkinliklerin haritalarını İsveç Federasyonu’nun 2014’ten beri uyguladığı yöntemle, masa başında denetliyor. Harita dosyası etkinlikten en az 6 ay önce Harita Komisyonu’na gönderilir; alan ve çizgi sembollerinin ölçüleri OCAD araçlarıyla, sembol biçimleri standart haritayla karşılaştırılarak, şekil çizgisi kullanımı ve semboller arası mesafeler de gözle kontrol edilir. Yaklaşık 1–1,5 saat süren kontrol, hata ve iyileştirme listesiyle sonuçlanır.

WMOC 2028: IOF’nin 2028 ön programında Türkiye’de yapılacak Dünya Masterlar Oryantiring Şampiyonası (WMOC, 27 Ekim – 3 Kasım 2028) yer alıyor. Bu haritalar da en geç Nisan 2028’de bu kontrolden geçecek.

Yolda olanlar: ISOM 2030 ve ISSprOM 2031

2030

ISOM 2030

IOF Harita Komisyonu Eylül 2024’te ISOM’un kapsamlı revizyonunu başlattı. Odak yeni semboller değil; renkler ve haritanın grafik görünümü. Amaç, gelişen baskı teknolojisinden yararlanmak, özellikle renk görme bozukluğu olan sporcular için okunabilirliği artırmak ve giderek aşırı ayrıntılanan haritaları daha iyi genelleştirilmiş sembol tanımlarıyla sadeleştirmek. Federasyonların öneri süresi 30 Eylül 2025’te doldu; ilk taslağın 2026 sonbaharında sunulması planlanıyor. Diğer tüm şartnameler yeni ISOM 2030’u esas alacak.

2031

ISSprOM 2031

IOF, 15 Eylül 2026 tarihli yazısıyla sprint şartnamesinin revizyonunu duyurdu. Odak renkler, grafik görünüm, sembol ölçüleri ve karmaşık kent alanları; genelleştirmeye yardımcı olacaksa yeni semboller de eklenebilecek. Öneriler 30 Ağustos 2027’ye kadar ulusal federasyon onayıyla gönderilebilir.

Dönem	Aşama
09/2026 – 08/2027	Öneri çağrısı
09/2027 – 05/2028	Çalışma ve referans grubu çalışması
06/2028 – 01/2029	İlk taslak
08/2029 – 09/2029	Son taslak ve sunum
10/2029 – 11/2029	Onay
02/2030	Yayım
01/2031	Yürürlük

Sprint haritaları için bir önerin mi var? Bize yaz; kulüp olarak derleyip TOF aracılığıyla iletelim.

Önerini gönder

Harita üretim araçları

OCAD

İsviçre yapımı ticari yazılım; oryantiring haritacılığının fiilî standardı. TOF tescil incelemesi OCAD formatında yapılır. LiDAR ve sayısal yükseklik modeli araçları içerir.

ocad.com/en/orienteering

OpenOrienteering Mapper

Ücretsiz ve açık kaynak. Windows, macOS, Linux ve Android’de çalışır; ISOM 2017-2, ISSprOM, ISMTBOM ve ISSkiOM sembol setleriyle gelir. Android sürümüyle arazide tablet üzerinde çizim yapılabilir.

openorienteering.org/apps/mapper

Purple Pen

Ücretsiz parkur planlama yazılımı; OCAD ve Mapper haritalarıyla çalışır, kontrol tanımlarını otomatik üretir.

purplepen.golde.org

Karttapullautin

LiDAR nokta bulutundan eşyükselti eğrisi, sarp kayalık ve bitki örtüsü içeren altlık harita üreten ücretsiz araç.

github.com/grst/karttapullautin

Kanyon ve haritalar

Kanyon Oryantiring kendi haritalarını üreten bir kulüp. Park, kampüs, orman ve okul bahçesi haritalarımızda bu sayfadaki standartları esas alırız. Kurumunuz ya da okulunuz için harita, haritacılığa başlamak isteyenler için rehberlik konusunda bize ulaşabilirsiniz.

Kurumlar için Okullar için İletişim

Devamı

Sık sorulan sorular

ISOM nedir?

ISOM (International Specification for Orienteering Maps), Uluslararası Oryantiring Federasyonu’nun orman oryantiring haritaları için yayımladığı teknik şartnamedir. Haritada hangi öğelerin, hangi sembol, renk ve ölçüyle gösterileceğini tanımlar. Yürürlükteki sürüm ISOM 2017-2 Revizyon 6’dır ve 1 Ocak 2025’ten beri zorunludur.

Oryantiring haritasında beyaz ne anlama gelir?

Beyaz, normal hızda koşulabilen açık ormandır (ISOM 405). Yeni başlayanlar beyazı boş alan sanar; oysa haritada ağaçsız açık alan sarı, yavaşlatan bitki örtüsü yeşil ile gösterilir.

Oryantiring haritalarının ölçeği nedir?

Orman haritalarının temel ölçeği 1:15.000’dir ve uzun mesafe yarışlarında bu ölçek kullanılır. Orta mesafe ve bayrak yarışlarında harita 1:10.000’e büyütülür. Sprint haritaları 1:4.000, gerektiğinde 1:3.000 ölçeklidir.

Sprint haritası ile orman haritası arasındaki fark nedir?

Sprint haritaları (ISSprOM) 1:4.000 ölçekli, 2–2,5 m eşyükselti aralıklıdır ve kent ayrıntısını daha zengin gösterir. En önemli fark, kalın siyah çizgilerin yalnızca geçilemez öğeler için kullanılması ve bu öğeleri geçmenin yasak olmasıdır.

Zeytin yeşili veya mor taralı alana girersem ne olur?

Zeytin yeşili (520) girilemez alanları, mor tarama (709) sınır dışı alanları gösterir. IOF Yarışma Kuralları’na göre bu alanlara giren sporcu diskalifiye edilebilir. Bu alanlar çoğu zaman özel mülk ya da doğa koruma alanıdır.

Türkiye’de oryantiring haritasını kim onaylar?

Türkiye Oryantiring Federasyonu (TOF) Harita Kurulu. Haritalar OCAD formatında ve arazide ISOM / ISSprOM’a göre incelenir; 100 puanlık kontrol listesinde 90 ve üzeri alan harita tescil edilir. Tescilsiz haritalar resmî yarışlarda kullanılamaz.

Oryantiring haritası çizmeyi nasıl öğrenebilirim?

Ücretsiz OpenOrienteering Mapper ile bir okul bahçesi ya da park haritasıyla başlayabilirsin. TOF’un 1. kademe haritacılık kursları, eşyükselti eğrisi gerektirmeyen park, kent ve okul haritaları için yetki verir. Kanyon Oryantiring haritacıları başlamak isteyenlere yol gösterir.

ISOM’un yeni sürümü ne zaman çıkacak?

IOF Harita Komisyonu ISOM 2030 üzerinde çalışıyor; ilk taslağın 2026 sonbaharında sunulması planlanıyor. Odak yeni semboller değil, renkler, grafik görünüm ve renk görme bozukluğu olan sporcular için okunabilirlik. Sprint şartnamesinin yeni sürümü ISSprOM 2031 ise Ocak 2031’de yürürlüğe girecek.