Sık Sorulan Sorular

Kulüp adresi Anıttepe Mah. Gençlik Cad. No:23/1, Çankaya / Ankara. Etkinlikler Ankara’daki park, kampüs ve ormanlık alanlarda yapılır.

Önce ücretsiz bir Oryantiringi Dene gününe ya da başlangıç kursuna katılırsın; ardından Katıl sayfasındaki başvuru formunu doldurursun. Lisanslı sporcu olmak isteyenlerin lisans işlemleri kulüp üzerinden yürütülür.

Hayır. Oryantiringi Dene günleri ücretsizdir; harita kulüpten verilir, pusula gerekmez.

Evet. Kurumlar için Takım Rotası takım etkinlikleri, kuruma özel harita ve sponsorluk; okullar için Okulumun Haritası programı vardır.

Oryantiring, özel bir harita ve gerekirse pusula kullanarak arazideki kontrol noktalarını belirli bir sırayla bulduğun ve finişe en kısa sürede ulaşmaya çalıştığın bir doğa sporudur. Rotayı sen seçersin; bu yüzden hem koşu hem de karar verme sporudur. Parkta yürüyerek de yapılabilir, ormanda yarışarak da. Her yaşa uygundur.

"Orienteering" İngilizcede "yön bulma" anlamına gelir. Türkçede Türkiye Oryantiring Federasyonu'nun kullandığı yazımla "oryantiring" denir. Halk arasında "yön bulma sporu" olarak da bilinir.

Yeni başlayanlar için şart değildir. Park ve kampüs parkurlarında haritayı araziye göre döndürmek yeterlidir. Ormanda ve ileri parkurlarda pusula yön bulmayı kolaylaştırır.

Başlangıç parkurları yollar ve belirgin nesneler boyunca kurulur. Her etkinlikte bir kapanış saati vardır; finişe gelmeyen katılımcı organizasyon ekibince takip edilir. Kaybolduğunu düşünürsen bilinen son noktaya dönmek en güvenli yoldur.

Okul öncesi çocuklar ebeveynleriyle birlikte basit parkurları yürüyerek tamamlayabilir. Türkiye'de federasyon yarışlarında 10 yaş altından masterlara kadar yaş kategorileri vardır.

Benzerdir ama oryantiring standart harita sembolleri, ölçülü haritalar, zaman ölçümü ve rota seçimi olan tanımlı bir spordur. Hazine avında ipuçları, oryantiringde ise harita okuma belirleyicidir.

Oryantiring haritası yedi temel renkle çizilir. Beyaz koşulabilir orman, sarı açık alan, yeşil yavaşlatan bitki örtüsü, kahverengi yer şekilleri, mavi su, siyah kaya ve insan yapımı nesneler, mor ise parkurdur. Haritayı her zaman araziye göre çevirerek (kuzey çizgileri kuzeye bakacak şekilde) tutar, ölçekle mesafeyi, kontur çizgileriyle eğimi okursun.

Orman yarışlarında genellikle 1:10.000 veya 1:15.000, sprint ve park yarışlarında 1:4.000 ya da 1:5.000 kullanılır. 1:10.000 ölçekte haritadaki 1 cm arazide 100 metreye karşılık gelir.

Oryantiring haritalarında kontur aralığı genellikle 5 metredir; düz arazilerde 2,5 metre kullanılabilir. Her beşinci eğri daha kalın çizilir (ana eğri).

Bunlar manyetik kuzeyi gösteren kuzey çizgileridir. Haritayı yönlendirirken ve pusula kullanırken referans alınır.

Açık yeşil yavaş koşu, orta yeşil zor koşu ya da yürüyüş, koyu yeşil ise neredeyse geçilemez bitki örtüsü demektir. Yeşil çizgili desen belirli bir yönde geçilebilen bitki örtüsünü gösterir.

Oryantiringde pusulanın ilk ve en önemli görevi haritayı yönlendirmektir; iğnenin kuzey ucunu haritadaki kuzey çizgileriyle hizalarsın, böylece harita arazinin doğru yönüne bakar. İkinci görevi, iki nokta arasında düz gidilecekse yön (azimut) almaktır. Başlangıçta pusula şart değildir; park parkurlarında haritayı araziye göre çevirmek yeterlidir.

Baş parmak pusulası haritayı tutan ele takılır ve koşarken haritayı yönlendirmeyi kolaylaştırır; yarışanlar çoğunlukla bunu tercih eder. Taban plakalı pusula yön almayı öğrenmek için daha anlaşılırdır. Başlangıç kursunda ikisini de deneyip karar vermek en iyisidir.

Eğitim ve eğlence amaçlı etkinliklerde kullanılabilir. Federasyon yarışlarında GPS veya navigasyon özelliği olan cihazların kullanımı yasaktır; yalnızca klasik pusula serbesttir.

Oryantiring haritalarının kuzey çizgileri zaten manyetik kuzeye göre çizilir. Bu yüzden oryantiringde ayrıca sapma düzeltmesi yapman gerekmez.

Temel oryantiring teknikleri şunlardır. Haritayı yönlendirme, başparmak tekniği (konumunu parmağınla takip etme), tutamak kullanma (patika, dere gibi çizgisel nesneleri izleme), yakalama çizgisi (kontrolü geçersen seni durduracak nesne), saldırı noktası (kontrole yakın, kolay bulunan nesne), bilinçli sapma, trafik ışığı (hız ayarlama) ve kaybolunca konumu yeniden bulma.

Dur ve sakinleş. Haritayı yönlendir, son emin olduğun noktayı bul, çevrendeki belirgin nesneleri (yol, dere, açık alan, tepe) haritayla eşleştir. Emin olamıyorsan bildiğin son noktaya ya da büyük bir yakalama çizgisine (yol, dere) git ve oradan yeniden başla.

Haritayı her an yönlendirilmiş tutmak ve başparmak tekniği. Bu ikisi konumunu kaybetmemeni sağlar; diğer tekniklerin hepsi bunların üzerine kurulur.

En iyi rota en kısa olan değil, en hızlı ve en güvenli tamamlanabilen rotadır. Karar verirken dört şeyi karşılaştırırsın. Mesafe, tırmanış (yaklaşık 1 metre tırmanış 10 metre düz koşuya bedeldir), zemin ve bitki örtüsü (yol hızlı, yeşil yavaş) ve kaybolma riski (tutamak ve yakalama çizgisi var mı?).

Yaygın pratik kural, 1 metre tırmanışın yaklaşık 8–12 metre (ortalama 10 metre) düz koşuya denk olduğudur. 50 metre tırmanışlı bir rota, düz bir rotaya göre yaklaşık 500 metre daha uzunmuş gibi düşünülmelidir.

Hayır. Arada tırmanış veya sık bitki örtüsü yoksa beyaz ormanda düz gitmek genellikle daha hızlıdır. Kurallar karar vermeye yardım eder, ama her bacak kendi koşullarıyla değerlendirilir.

Yarış sonrası rota analizi yaparak. Haritanın üzerine kendi rotanı çiz, başkalarının rotalarıyla karşılaştır. GPS izlerini harita üzerinde karşılaştıran Livelox ve RouteGadget gibi araçlar bunun için kullanılır.

Uluslararası Oryantiring Federasyonu dört branş tanır. Bunlar yaya (koşu), bisikletli (MTBO), kayaklı ve patika (Trail-O) oryantiringidir. Yaya oryantiringinde sprint (kısa ve hızlı, şehir ve parklarda), orta mesafe (teknik) ve uzun mesafe (dayanıklılık ve rota seçimi) formatları ile bayrak yarışları yapılır. Skor, gece ve sanal (uygulama tabanlı) oryantiring de yaygın biçimlerdir.

Parklarda, kampüslerde ve tarihi şehir merkezlerinde yapılan kısa ve hızlı formattır. Elit düzeyde kazanma süresi yaklaşık 12–15 dakikadır. 1:4.000 veya 1:5.000 ölçekli sprint haritaları kullanılır.

Patika oryantiringinde katılımcılar patikalardan ayrılmadan, uzaktaki birkaç flamadan hangisinin haritadaki kontrole karşılık geldiğine karar verir. Hız değil doğruluk ölçüldüğü için tekerlekli sandalye kullananlar dahil herkes eşit koşullarda yarışabilir.

Kontrollerin istediğin sırayla alındığı, her kontrolün puan değeri olduğu formattır. Belirli bir sürede en çok puanı toplayan kazanır; süre aşımında ceza puanı uygulanır. Kurumsal takım etkinlikleri ve yeni başlayanlar için çok uygundur.

Kontrol tanımları, her kontrol noktasının arazide tam olarak neyin üzerinde veya yanında olduğunu gösteren tablodur. IOF sembolleriyle yazılır. Her satır bir kontrolü anlatır. Sırasıyla kontrol numarası, kontrol kodu, hangi nesne (örneğin çukur), nesnenin özelliği ve flamanın nesneye göre konumu (örneğin kuzey kenarı) verilir. Yeni başlayan parkurlarında tanımlar çoğunlukla Türkçe metinle de yazılır.

Birbirine yakın başka parkurların kontrolleri de olabilir. Flamadaki kodu tanımdaki kodla karşılaştırarak doğru kontrolde olduğundan emin olursun. Yanlış kontrolde kayıt almak parkurun geçersiz sayılmasına yol açar.

Haritanın kenarında basılı olarak ve çoğu yarışta startta ayrı bir kâğıt olarak verilir. Sporcular bu kâğıdı koluna takılan tanım tutucuya yerleştirir.

Oryantiringde kontrol noktalarında elektronik bir istasyon bulunur. Parmağına takılan çipi (en yaygını SPORTident, kısaca SI) istasyona yaklaştırır veya deliğe sokarsın. İstasyon sesli ve ışıklı sinyal verir; çip o kontrolün kodunu ve zamanını kaydeder. Startta çipi "temizle" ve "kontrol et" istasyonlarında hazırlarsın, finişte çipini okutursun. Sonuç ve ara süreler anında çıkar.

Hayır. Çoğu etkinlikte kiralık çip verilir. Düzenli yarışmaya başladığında kendi çipini almak daha pratiktir; çip numaranı kayıt sırasında bildirirsin.

Çipi tekrar dene. İstasyon çalışmıyorsa haritandaki veya tanım kâğıdındaki yedek kutucuğu flamadaki delgeçle (iğneli zımba) işaretle ve finişte görevlilere bildir.

Sonucun kaydedilmez ve organizasyon seni hâlâ parkurda sanabilir. Parkuru bitirmesen bile finişe uğrayıp çipini okutman güvenlik açısından zorunludur.

İlk yarış için kolay bir kategori seç ve kaydını yaptır. Bacakları örten eşofman, tabanı tutan spor ayakkabı, su ve yedek kıyafet getir. Harita organizasyondan, çip çoğu zaman kiralık gelir. Yarış günü start saatinden en az 45 dakika önce yarış merkezinde ol. Startta haritanı alınca önce haritayı yönlendir, sonra ilk kontrolü planla. Bitiremesen bile mutlaka finişe uğra.

Yaş kategorinin en kolay seviyesini ya da organizasyonun varsa "açık", "başlangıç" veya "yeni başlayan" kategorisini seç. Federasyon yarışlarında kategoriler cinsiyet ve yaşa göre (örneğin K21, E35) belirlenir; kayıt için bir kulüp üzerinden lisans gerekir.

Türkiye Oryantiring Federasyonu yarışlarının resmi kategorilerinde lisans ve kulüp kaydı gerekir. Açık ve eğitim kategorileri ile kulüp etkinlikleri için lisans gerekmez.

Resmi kategorilerde parkur bireysel koşulur. Kulüp etkinliklerinde ve açık kategorilerde ilk deneyimini bir arkadaşınla ya da gölge (eşlik eden) antrenörle yapabilirsin.

Başlamak için özel ekipman gerekmez. Rahat spor kıyafeti, bacakları örten eşofman, iyi tutunan spor ayakkabı ve su yeterlidir. Harita organizasyondan verilir, elektronik çip kiralanır. Düzenli yapmaya başlayınca pusula (baş parmak veya taban plakalı), arazi ayakkabısı, kendi çipin ve kontrol tanımı tutucusu edinebilirsin.

Başlangıçta şart değildir. Ormanda düzenli koşmaya başlayınca kaymayı önleyen, derin dişli arazi (trail) ayakkabıları ya da çivili oryantiring ayakkabıları konfor ve güvenlik sağlar. Sprint ve park yarışlarında normal koşu ayakkabısı yeterlidir.

Fiyatlar model ve markaya göre değişir. İlk pusula için basit bir taban plakalı pusula yeterlidir. Kulüp antrenmanlarında farklı modelleri deneyip sonra karar vermeni öneririz.

Çocuklar okul öncesi dönemde ebeveynleriyle birlikte, yürüyerek oryantiringe başlayabilir. 7–8 yaşından itibaren kısa ve yollar boyunca kurulan parkurları tek başına ya da gölge (eşlik eden) yetişkinle tamamlayabilir. Parkurlar yaşa göre tasarlanır, kapanış saati ve finiş kontrolüyle takip edilir. Oryantiring çocuklara harita okuma, yön bulma, karar verme ve özgüven kazandırır.

Çocuk parkurları yollar, çitler ve belirgin sınırlar boyunca kurulur; alanın dışına çıkmak zordur. Her çocuğun start ve finiş kaydı tutulur, kapanış saatinde dönmeyen olursa görevliler hemen arar. Çocuklara "kaybolursan en yakın yola çık ve bekle" kuralı öğretilir.

Evet. Türkiye'de okul sporları kapsamında oryantiring yarışmaları Minikler, Küçükler, Yıldızlar, Gençler B ve Gençler A kategorilerinde il, grup ve Türkiye birinciliği aşamalarıyla yapılır.

Kesinlikle. Aile parkurlarında ebeveyn ve çocuk birlikte yürür; birçok veli bu sırada kendisi de oryantiringe başlar. Kanyon Oryantiring'in aile odaklı yaklaşımı tam olarak budur.

Oryantiring, koşu veya yürüyüşün sağladığı dayanıklılığı harita okuma ve karar vermeyle birleştirir. Düzensiz zeminde hareket denge ve koordinasyonu çalıştırır. Harita okumak mekânsal düşünmeyi, rota seçmek karar verme ve problem çözmeyi geliştirir. Doğada yapıldığı ve herkes kendi hızında ilerlediği için ailelere, farklı yaş ve kondisyondaki kişilere uygundur.

Evet. Yarış temposunda oryantiring, arazide aralıklı ve uzun süreli koşu içerir. Ancak yürüyüşle de yapılabildiği için başlangıç için yüksek kondisyon gerekmez.

Evet. Federasyon yarışlarında masterlar kategorileri ileri yaşlara kadar uzanır. Patika oryantiringi (Trail-O) ise hareket kısıtlılığı olanlar için de uygundur. Sağlık durumuyla ilgili sorularda hekime danışılmalıdır.

Oryantiring 19. yüzyılın sonlarında İskandinavya'da askeri bir kara yön bulma eğitimi olarak doğdu. İlk halka açık yarışlar 1890'ların sonunda Norveç ve İsveç'te yapıldı. 20. yüzyılın ilk yarısında İsveç'te bir halk sporuna dönüştü. Uluslararası Oryantiring Federasyonu (IOF) 1961'de kuruldu, ilk Dünya Oryantiring Şampiyonası 1966'da Finlandiya'da yapıldı. Türkiye'de oryantiring bugün Türkiye Oryantiring Federasyonu çatısı altında yürütülüyor.

Türkiye'de oryantiring, IOF üyesi Türkiye Oryantiring Federasyonu (TOF) tarafından yönetilir. Sezon sonbaharda başlar. Kademeli Türkiye Oryantiring Şampiyonası (TOŞ), U14 kademeleri, kulüpler, masterlar ve bayrak şampiyonaları ile MTBO, kayaklı ve patika oryantiringi şampiyonaları yapılır. Resmi yarışlara akredite bir kulüp üzerinden lisansla katılınır. Okul sporları ve üniversite şampiyonaları gençler için ayrı bir yol sunar.

Federasyona akredite bir kulübe üye olursun; kulüp, lisans işlemlerini Gençlik ve Spor Bakanlığı Spor Bilgi Sistemi üzerinden yürütür. Lisansla federasyon yarışlarında kulübün adına yarışırsın. Ayrıntılar için kulübünle görüş.

Türkiye'de sezon genellikle sonbaharda (Eylül–Ekim) başlar ve yaz başına kadar sürer. Kulüpler her sezon federasyona akreditasyon (vize) yaptırır.

Evet. Antalya'daki kış festivalleri, İstanbul'daki İst5days, Muğla'da yapılan Akdeniz Oryantiring Şampiyonası (MCO 2027) ve Bursa'daki uluslararası kupa yabancı sporcuları ağırlar.

Ankara, federasyonun merkezi olduğu ve üniversite oryantiringinin en güçlü olduğu şehirlerden biridir. Şehirde sivil kulüpler, kurum kulüpleri ve üniversite takımları faaliyet gösterir. Park ve kampüsler sprint, şehir çevresindeki ormanlık alanlar ise orman parkurları için kullanılır. Ulusal takvimde Ankara'daki başlıca etkinlik ODTÜ Open'dır. Yetişkinler, üniversite mezunları ve aileler Kanyon Oryantiring'in ücretsiz tanışma günleriyle başlayabilir.

Ankara'da Kanyon Oryantiring dahil sivil kulüpler, kamu kurumlarının spor kulüpleri ve ODTÜ, Ankara Üniversitesi, Hacettepe gibi üniversite takımları faaliyet gösterir. Güncel liste için Türkiye Oryantiring Federasyonu'na bakılabilir.

Kent parkları ve üniversite kampüsleri sprint ve başlangıç parkurları için, şehir çevresindeki orman ve mesire alanları orman parkurları için kullanılır. Etkinliklerin çoğu için alan izni gerektiğinden kulüp etkinliklerine katılmak en kolay yoldur.

Kanyon Oryantiring, üniversite sonrası sporcuların antrenman ve yarışmaya devam edebileceği bir yetişkin kulübü olarak konumlanır. Lisansını kulübe taşıyarak federasyon yarışlarında yarışmaya devam edebilirsin.

Kurumsal oryantiring, çalışanların takımlar halinde harita kullanarak kontrol noktalarını bulduğu, kısa bir eğitimle başlayıp yarış veya görev oyunuyla devam eden bir takım etkinliğidir. Genellikle skor formatı kullanılır; her kontrol puan getirir ve takım stratejisi belirleyicidir. Karar verme, iletişim, görev paylaşımı ve fiziksel aktiviteyi birleştirir. 2 saatten tam güne kadar planlanabilir; park, kampüs, orman veya ofis çevresinde yapılabilir.

Birkaç kişilik ekiplerden yüzlerce kişiye kadar. Katılımcılar 2–5 kişilik takımlara ayrılır; kapasiteyi alanın büyüklüğü ve görevli sayısı belirler.

Hayır. Parkurlar yürüyerek de tamamlanabilecek şekilde tasarlanır; skor formatında her takım kendi temposuna göre strateji kurar.

Türkiye'de amatör spor dallarına yapılan sponsorluk harcamalarının kurumlar vergisi matrahından tamamen indirilebildiği 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 10/1-b maddesinde düzenlenmiştir. Uygulama için mali müşavirinizin görüşünü almanızı öneririz.